Διαφραγματική Αναπνοή & Πυελικό Διάφραγμα

Η αναπνοή είναι απαραίτητη προϋπόθεση για τη ζωή μας. Πολλές φορές έχουμε ακούσει ότι μπορούμε να ζήσουμε αρκετές μέρες  χωρίς τροφή και  νερό αλλά χωρίς οξυγόνο χωρίς την ζωτική λειτουργία της αναπνοής μόνο 2 λεπτά.

  • Τι πραγματικά γνωρίζουμε όμως γι’ αυτήν; 
  • Τι είναι το διάφραγμα και η διαφραγματική αναπνοή;
  • Τι σχέση έχει το πυελικό μας έδαφος με τη διαφραγματική αναπνοή;
  • Πως επηρεάζει αρνητικά ή θετικά την λειτουργία του πυελικού μας εδάφους;

Το διάφραγμα είναι ένας θολωτός μυς με μορφή ομπρέλας που βρίσκεται κάτω από τα πλευρά μας, μεταξύ της θωρακικής και της κοιλιακής κοιλότητας. Συνδέεται με τρεις συνδέσμους με την καρδιά, και διαμέσου του τενόντιου τμήματoς του διέρχονται η αορτή, η κοίλη φλέβα και ο οισοφάγος, επηρεάζοντας ζωτικά μας όργανα όπως οι πνεύμονες, η καρδιά, το ήπαρ, το στομάχι, τα έντερα και το πυελικό έδαφος. Επίσης συνδέεται με μια σειρά μυών που ευθύνονται για τη σωστή λειτουργία του αυχένα, της μέσης και της λεκάνης μας.

Στην πραγματικότητα έχουμε τέσσερα διαφράγματα στο σώμα μας: το κρανιακό διάφραγμα (σκηνίδιο παρεγκεφαλίδας), το αυχενικό διάφραγμα (γλώσσα και τους μύες που αγγίζουν το υοειδές οστό) το θωρακικό διάφραγμα που μόλις περιγράψαμε και το πυελικό διάφραγμα. (ένα σύνολο μυών που συνδέει το ιερό οστό με την λεκάνη μας ). Αυτά τα τέσσερα διαφράγματα κινούνται παράλληλα μεταξύ τους και η συμμετρική κίνησή τους είναι η βασική προϋπόθεση για τη σπλαχνική κίνηση και τη σταθερή κυκλοφορία των υγρών και του κυτταρικού μεταβολισμού.

Σκοπός της αναπνοής είναι η παροχή οξυγόνου σε όλα τα κύτταρα και η αποβολή διοξειδίου του άνθρακα από το αίμα. Η διαφραγματική δραστηριότητα διεγείρει τη κυκλοφορία του αίματος στην πυλαία φλέβα, στις κοιλιακές αρτηρίες και τις κοιλιακές φλέβες. Η μετακίνηση του αίματος από τα αιμοφόρα αγγεία στο ήπαρ και τη σπλήνα προκαλείται περισσότερο από το διάφραγμα και λιγότερο από την καρδιά. Κατά τη διάρκεια της εισπνοής το διάφραγμα κατεβαίνει προς την κοιλιακή κοιλότητα, οι κατώτερες πλευρές ανυψώνονται και το αίμα εξέρχεται από τα σπλαγχνικά όργανα. Στην εκπνοή το διάφραγμα επανέρχεται στη θωρακική κοιλότητα και τα όργανα είναι έτοιμα να ξαναδεχθούν το αίμα. Εάν η αναπνοή γίνει ρηχή λόγω ανεπαρκούς κίνησης του διαφράγματος ή ιδιαίτερου στρες, επέρχεται συμφόρηση αίματος στα σπλάγχνα. Σε έναν υγιή οργανισμό, το διάφραγμα εκτελεί περίπου 18 κινήσεις το λεπτό.
Κινείται πάνω και κάτω περίπου 2,5 εκ. Αυτό σημαίνει περισσότερο από χίλιες διαφραγματικές συσπάσεις σε μια ώρα και περισσότερες από είκοσι πέντε χιλιάδες σε μια μέρα!

Εάν το θωρακικό διάφραγμα – μαζί με το κρανιακό διάφραγμα, το αυχενικό διάφραγμα και το πυελικό διάφραγμα – δεν κινούνται συμμετρικά όπως αρμόζει, η δυσαρμονία, η ασυμμετρία επαναλαμβάνονται είκοσι πέντε χιλιάδες φορές την ημέρα. Αν η νοσηρή κατάσταση δεν διορθωθεί, αυτό σημαίνει ότι θα επαναλαμβάνεται μέρα με την ημέρα! Η επανάληψη της ασύμμετρης διαφραγματικής κίνησης θα επηρεάσει τον μυικό τόνο των μυών του πυελικού εδάφους προκαλώντας αδυναμία των μυών με δυσμενείς επιπτώσεις στην λειτουργία του ( ακράτεια, προπτώσεις πυελικών οργάνων, πυελικό πόνο). 

Πόσο όμως ενημερωμένοι και ευαίσθητοι είμαστε στο να νιώθουμε τι συμβαίνει μέσα μας και να παρατηρούμε ενδεχόμενη δυσλειτουργία; 

Πότε χρειάζεται κάποιος να βελτιώσει τη διαφραγματική του αναπνοή?

Όταν σε μια βαθειά συνειδητή εισπνοή και εκπνοή δεν είναι σε θέση να αισθανθεί την κίνηση του θωρακικού και πυελικού διαφράγματος.

>> Η βελτίωση της διαφραγματικής αναπνοής είναι απαραίτητη ιδιαίτερα όταν υπάρχουν:

  • Προβλήματα ακράτειας και προπτώσεων πυελικών οργάνων,
    γιατί οι μύες του πυελικού διαφράγματος κινούνται συντονισμένα με το διάφραγμα κατά την εισπνοή και εκπνοή, εξασφαλίζοντας την εγκράτεια μας. Όταν δεν κινούνται συμμετρικά, όπως πρέπει, η δυσαρμονία θα επαναλαμβάνεται χιλιάδες φορές την ημέρα και θα αποδυναμώνονται οι μύες του πυελικού εδάφους. Η ελλειμματική ρηχή αναπνοή θα εμποδίζει την κίνηση του διαφράγματος  και θα αυξάνει συνεχώς την πίεση στο πυελικό έδαφος με συνέπεια να μην μπορούν να αντιδράσουν οι μύες του πυελικού εδάφους όταν αυξάνεται η ενδοκοιλιακή πίεση.  Αν αυτή η κατάσταση δεν διορθωθεί, η δυσλειτουργία εγκαθίσταται μαζί με τα συμπτώματα της ακράτειας ή των προπτώσεων των πυελικών οργάνων. Η βελτίωση της διαφραγματικής αναπνοής μπορεί να βελτιώσει την δραστηριότητα των μυών του πυελικού εδάφους και είναι το πρώτο βήμα για την αποκατάσταση σε προβλήματα ακράτειας στις γυναίκες και στους άνδρες καθώς και για προβλήματα προπτώσεων κύστης, μήτρας και εντέρου.
  • Προβλήματα χρόνιου πυελικού πόνου,
    γιατί η δυσλειτουργία των  μυών του πυελικού εδάφους έχει άμεση σχέση με τη διαταραχή του συντονισμού του πυελικού και  του αναπνευστικού διαφράγματος. Η απουσία κίνησης στο πυελικό διάφραγμα αυξάνει την τάση στους μύες, προκαλώντας συνεχή πόνο στην περιοχή χωρίς την ύπαρξη παθολογικών ευρημάτων.
  • Γυναικολογικές επεμβάσεις – Ολική προστατεκτομή,
     γιατί κάθε ασθενής μετά από χειρουργείο στην κοιλιακή χώρα έχει άμεση ανάγκη ανάκτησης της φυσιολογικής δραστηριότητας του διαφράγματος, επειδή είναι η βασική προϋπόθεση για τη σπλαχνική κίνηση και τη σταθερή κυκλοφορία των υγρών και του κυτταρικού μεταβολισμού. Η διαφραγματική δραστηριότητα διεγείρει την κυκλοφορία της λέμφου και βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος στην πυλαία φλέβα, τις κοιλιακές αρτηρίες και φλέβες, βοηθώντας με τον τρόπο αυτό στη γρήγορη επούλωση των χειρουργικών τραυμάτων. Το πυελικό έδαφος ανακτά την φυσιολογικήτου κίνηση και λειτουργία εξασφαλίζοντας την εγκράτεια βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.
  • Προβλήματα ευερέθιστου εντέρου,
    γιατί η ελλειμματική αναπνοή προκαλεί αύξηση στον τόνο του παχέος εντέρου με συμπτώματα πόνου και υπεραερισμού. Οι ασθενείς όταν εισπνέουν συσσωρεύουν πολύ αέρα και εκπνέουν λιγότερο αέρα. Αυτό οδηγεί σε υπερφόρτωση διοξειδίου του άνθρακα στο αίμα και σε υποπλήρωση οξυγόνου στο αίμα, τα κύτταρα και τα όργανα. Το έντερο συνδέεσαι με σύνδεσμο με το διάφραγμα,  βρίσκεται ανάμεσα στο θωρακικό και πυελικό διάφραγμα και η καλή του λειτουργία έχει άμεση σχέση με τον συντονισμό και των δύο αυτών διαφραγμάτων και την καλή ενεργοποίηση των κοιλιακών μυών.
Όταν η ποιότητα της αναπνοής του ασθενή δεν λαμβάνεται υπόψη η αποκατάσταση του πυελικού εδάφους παραμένει ατελής.

Το ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ – ΠΥΕΛΙΚΟ ΕΔΑΦΟΣ προσφέρει ειδικές χειροπρακτικές θεραπείες για την βελτίωση της διαφραγματικής αναπνοής, καθώς και εκπαίδευση σε ασκήσεις που θα επαναφέρουν το συντονισμό θωρακικού και πυελικού διαφράγματος.